E-ticaret platformları üzerinden alışveriş yapan tüketiciler, son dönemde siparişleriyle ilgili çeşitli gerekçeler öne sürülerek platform dışından ödeme yapmaya yönlendiriliyor. Uzmanlar, bu yöntem nedeniyle tüketicilerin mağduriyet yaşayabildiğine dikkat çekiyor. “Siparişinizde sorun oluştu”, “ürünün fiyatı yanlış girildi” veya “fiyat farkını ödemeniz gerekiyor” gibi gerekçelerle tüketicilerden IBAN’a para göndermelerinin istenebildiği belirtiliyor. Tüketici Konfederasyonu Siber Güvenlik Komisyonu Başkanı Muharrem Baki, internetten alışveriş yapan tüketicilerin son dönemde karşılaştığı dolandırıcılık yöntemlerinden birinin, sipariş sürecinin manipüle edilerek IBAN üzerinden para gönderilmesinin sağlanması olduğunu söyledi.
DOLANDIRICILAR GERÇEK SİPARİŞ BİLGİLERİNİ KULLANABİLİYOR
Baki, daha önce sosyal medya platformları üzerinden yapılan alışverişlerde IBAN’a ödeme gönderilmesinin yaygın olduğunu hatırlattı. Ödeme alışkanlığının dolandırıcılar tarafından kullanılabildiğini belirten Baki, "Tüketicilerin sosyal medya platformlarından alışveriş yapmaya ve IBAN üzerinden ödeme göndermeye alışması, dolandırıcıların bu alışkanlığı kendi lehlerine kullanmasına zemin hazırladı. Bu dolandırıcılık şekli ürünü yollamadan sadece para alma yöntemiyle başladı." diye konuştu. Günümüzde ise farklı yöntemlerin kullanılabildiğini belirten Baki, dolandırıcıların tüketicilerin gerçekten yaptığı alışverişleri ve sipariş bilgilerini kullanarak para talep edebildiğini söyledi.
“SİPARİŞİNİZDE SORUN OLUŞTU” MESAJINA DİKKAT
Baki, tüketicilerin güven duygusu nedeniyle bu tür yöntemlere maruz kalabildiğini belirterek, "Siparişinizde sorun oluştu, ürünün fiyatı yanlış girildi veya siparişin devam etmesi için aradaki farkı ödemeniz gerekiyor gibi gerekçelerle asıl amaç tüketicilerin platform dışına çıkarılarak kendi hesaplarına para göndermelerini sağlamak. Peki buna inanan, mağdur olan vatandaşlar neden böyle bir duruma maruz kalıyor? Çünkü bir güven oluşuyor, platformun gerçekten yaptığınız alışverişi bildiğini düşünüyorsunuz. Ancak platform dışından da kötü niyetli kişiler sizin bilgilerinize, kişisel verilerinize ulaştığı takdirde bu gibi problemler oluşabiliyor. Vatandaşlara 'bilmediğiniz yerlerden uygulamalar indirmeyin' veya 'telefonunuza gelen SMS'lerdeki linklere tıklamayın' diyoruz. Çünkü telefonlarınıza gelen sahte yazılımlarla aslında bu gibi bilgiler dışarıya aktarılıyor olabilir. Kişisel veriler de müşteri bilgisinin güvenliği açısından değerlendirilmesi gereken önemli bir konu" dedi.
SİPARİŞ DURUMU RESMİ KANALLARDAN KONTROL EDİLMELİ
Tüketicilerin böyle bir durumla karşılaşmaları halinde siparişlerinin durumunu resmi platform veya internet sitesi üzerinden kontrol etmeleri gerektiğini belirten Baki, işlemlerin platform üzerinden sürdürülmesinin önemine dikkat çekti. Bu yöntemle tüketicilerin kendilerine ulaşan ödeme taleplerinin gerçek olup olmadığını resmi kanallar üzerinden kontrol edebileceği ifade edildi.
SAHTE ÖDEME SİTELERİYLE ULAŞILIYOR
Bazı platformların güvenli ödeme sistemlerinin isimlerinin de dolandırıcılık girişimlerinde kullanılabildiğini belirten Baki, sahte internet siteleri üzerinden tüketicilerin ödeme yapmaya yönlendirilebildiğini söyledi. Baki, "Bazı platformlara özel ödeme yöntemlerinin isimleriyle sahte internet siteleri oluşturularak bu siteler üzerinden ödeme yapmanız sağlanıyor. Siz gerçekten platformda olduğunuzu zannediyorsunuz ancak dolandırıcıların oluşturduğu sahte, kopya sitenin içinde olabilirsiniz. Burada SMS, WhatsApp, telefon veya e-posta yoluyla gönderilen IBAN veya ödeme bağlantılarına karşı çok temkinli olmalıyız. IBAN'a para göndermesek bile tıkladığımız link üzerinden kart bilgilerimizi girerek ödeme yapabiliriz. Onun da aslında IBAN'a para göndermekten hiçbir fark yok" ifadelerini kullandı.
IBAN VE ÖDEME LİNKLERİ RESMİ KANALLARDAN DOĞRULANMALI
Platformların kullanıcılarını platform dışından gelen ödeme taleplerine karşı görünür biçimde uyarması gerektiğini belirten Baki, IBAN paylaşan kişinin gerçekten platform çalışanı olup olmadığının da resmi kanallardan doğrulanması gerektiğini ifade etti. Baki, şüpheli durumlarda ödeme yapılmaması gerektiğini belirterek, tüketicilerin kendilerinden istenen işlemi gerçekleştirmeden önce kaynağı doğrulamasının önemine dikkat çekti.
“HER AN DOLANDIRILACAKMIŞ GİBİ ŞÜPHEYLE YAKLAŞMALIYIZ”
Baki, tüketicilerin platform dışına çıkmaları halinde dikkatli olmaları gerektiğini belirterek, "IBAN'ı paylaşan kişinin gerçekten platform çalışanı olup olmadığı da resmi kanallarla doğrulanmalı, şüphe varsa ödeme yapılmamalı. Kesinlikle her an dolandırılacakmış gibi şüpheyle yaklaşmalıyız. Platformun dışına çıktığımız her takdirde sorumluluk bize aittir. Dolandırıcılıkta en önemli savunma mekanizması da tüketicinin kendisinden istenen işlemi gerçekleştirmeden önce bir an durup kaynağını doğrulaması. Dolandırıcılar sosyal mühendislik yapıyorlar. Sizi anlık olarak düşünmeden karar almaya sevk ediyorlar. Panik yaratmak istiyorlar ve böylece düşünmeden yanlış işler yapmanızı, cebinizdeki paranızı kaybetmenize sebep olmaya çalışıyorlar" diye aktardı.
