BİRSU KOÇ-EGETELGRAF/ Uyku sırasında ellerini sıkarak yumruk yapan kişiler, sabah uyandıklarında parmaklarında sertlik, ellerinde ağrı veya kas gerginliği hissedebiliyor. Bu durum zaman zaman ortaya çıkabildiği gibi düzenli olarak da tekrarlanabiliyor. Uyurken elleri sıkmanın tek bir nedeni bulunmuyor; stres, kasların istemsiz kasılması, el ve bilek rahatsızlıkları ya da bazı uyku bozuklukları bu davranışla ilişkili olabiliyor.
STRES VE KAYGININ ETKİSİ
Gün içinde yaşanan yoğun stres ve kaygı, vücudun gevşemesini zorlaştırabiliyor. Kas gerginliği bazı kişilerde uyku sırasında da devam edebiliyor. Elleri yumruk şeklinde sıkmak bu durumla ilişkili olabilse de tek başına stres veya kaygı bozukluğu bulunduğunu göstermiyor. Uyku öncesinde sakinleştirici bir rutin oluşturmak, gevşeme egzersizleri yapmak ve düzenli uyku saatleri belirlemek rahatlamaya yardımcı olabiliyor.
KAS YORGUNLUĞU VE ELİN KULLANIMI ETKİLİ OLABİLİYOR
Gün boyunca bilgisayar kullanmak, uzun süre yazı yazmak, el aletleriyle çalışmak veya ağır nesneler taşımak el ve bilek kaslarında yorgunluk oluşturabiliyor. Bu durum bazı kişilerde gece boyunca gerginlik ya da sabahları sertlik hissiyle kendini gösterebiliyor. Bununla birlikte, gün içinde elleri yoğun kullanmak uyurken yumruk yapmanın kesin nedeni olarak kabul edilmiyor. Şikâyetin tekrarlaması durumunda eşlik eden ağrı, uyuşma ve hareket kısıtlılığı gibi belirtiler de dikkate alınmalı.
MİNERAL EKSİKLİĞİ NEDEN OLUR MU?
Magnezyum, kalsiyum ve potasyum gibi mineraller kasların normal çalışmasında rol oynuyor. Bu minerallerdeki dengesizlikler bazı kas belirtilerine neden olabiliyor. Ancak uyurken ellerini sıkmak, tek başına magnezyum veya başka bir mineral eksikliğinin göstergesi sayılmıyor. Bu nedenle yalnızca el sıkma şikâyeti nedeniyle mineral takviyesi kullanmak yerine, gerekli görülürse sağlık uzmanının değerlendirmesiyle hareket edilmesi gerekiyor.
UYKU BOZUKLUKLARININ ETKİSİ
Uyku sırasında tekrarlayan ve kontrol dışı hareketler bazı uyku bozukluklarıyla ilişkili olabiliyor. Özellikle rüya sırasında bağırma, tekme atma, yumruk savurma veya rüyadaki hareketleri fiziksel olarak gerçekleştirme gibi belirtiler görülüyorsa REM uykusu davranış bozukluğu açısından değerlendirme gerekebiliyor. Bununla birlikte, yalnızca elleri yumruk şeklinde tutmak bu bozukluğun bulunduğunu göstermez. Hareketlerin sıklığı, şiddeti ve başka belirtilerin eşlik edip etmediği önem taşıyor.
UYURKEN ELLERİNİ SIKANLAR NE YAPMALI?
Elleri sıkma davranışı ara sıra görülüyor ve ağrıya neden olmuyorsa öncelikle uyku düzenine dikkat etmek, yatmadan önce elleri zorlayan aktiviteleri azaltmak ve rahat bir uyku ortamı oluşturmak denenebilir. Elleri nazikçe esnetmek de rahatlamaya yardımcı olabilir. Ancak sabahları belirgin el veya bilek ağrısı, parmaklarda uyuşma, karıncalanma, güç kaybı ya da elleri açmakta zorlanma yaşanıyorsa bir sağlık uzmanına başvurulması gerekiyor. Hareketler şiddetliyse, yaralanmaya yol açıyorsa veya rüyaları fiziksel olarak canlandırma davranışı eşlik ediyorsa uyku hastalıkları konusunda değerlendirme yapılması önem taşıyor. Uyurken ellerini sıkmak her zaman bir sağlık sorunu anlamına gelmiyor. Davranışın ne sıklıkta görüldüğü ve başka belirtilerle birlikte ortaya çıkıp çıkmadığı, nedeninin belirlenmesinde önemli rol oynuyor.
