ELA SAĞLAM - EGE TELGRAF/ Sabahları dinlenmiş hissetmek, yalnızca kaç saat uyunduğuyla değil, uykunun kalitesiyle de ilişkili. Gece boyunca sık sık uyanmak, düzensiz uyku saatleri ve yeterince uyumamak, ertesi gün yorgunluk ve dikkat dağınıklığına neden olabiliyor. Sağlıklı uyku alışkanlıkları arasında her gün aynı saatlerde yatıp kalkmak, yatmadan önce gevşemeye zaman ayırmak ve uyku ortamını sessiz, karanlık ve rahat tutmak bulunuyor. Bu alışkanlıklar, vücudun uyku-uyanıklık düzenini destekleyebiliyor.
YATMADAN ÖNCE TELEFONU BIRAK
Gece yatmadan önce telefon, tablet ve bilgisayar kullanmak, uykuya hazırlanmayı zorlaştırabiliyor. Ekran ışığı ve içeriklerin zihni uyarıcı etkisi, bazı kişilerde uykuya dalma sürecini olumsuz etkileyebiliyor. Bu nedenle yatmadan önce ekran kullanımını azaltmak ve son bir saati daha sakin etkinliklere ayırmak öneriliyor. Kitap okumak, hafif bir müzik dinlemek veya gevşeme egzersizleri yapmak, uyku öncesinde rahatlamaya yardımcı olabiliyor. Ancak ekran kullanımını bırakmanın herkeste aynı sonucu vereceği ya da tek başına sabah yorgunluğunu ortadan kaldıracağı söylenemez.
HER GÜN AYNI SAATTE YATIP KALKMAK
Uyku düzeninin korunması, sabah daha kolay uyanmaya yardımcı olabilecek alışkanlıklar arasında yer alıyor. Hafta içi ve hafta sonu uyku saatleri arasında büyük farklılıklar olması, vücudun biyolojik saatini etkileyebiliyor. Bu nedenle mümkün olduğunca düzenli bir yatış ve uyanış saati belirlemek öneriliyor. Ayrıca yetişkinlerin çoğunun gecede en az 7 saat, gençlerin ise yaşlarına bağlı olarak daha uzun süre uykuya ihtiyacı bulunuyor. Yeterli uyku süresi sağlanmadan yalnızca gece rutinini değiştirmek, sabah yorgunluğunu gidermek için yeterli olmayabilir.
YATMADAN ÖNCE RAHATLAMAK
Yoğun bir günün ardından zihni dinlendirmek de uyku hazırlığının bir parçası. Ilık duş almak, sakin bir ortamda kitap okumak, hafif esneme hareketleri yapmak veya nefes egzersizleri uygulamak, kişinin gevşemesine yardımcı olabiliyor. Uyku öncesinde ertesi gün yapılacak işleri kısa bir listeye yazmak da bazı kişilerin zihinsel yoğunluğunu azaltabiliyor. Amaç, uyumadan önceki süreyi stresli ve uyarıcı etkinlikler yerine sakin faaliyetlerle geçirmek.
KAFEİN TÜKETİMİNE VE AKŞAM YEMEĞİNE DİKKAT
Akşam saatlerinde tüketilen kahve, enerji içecekleri ve diğer kafeinli içecekler uykuya dalmayı zorlaştırabiliyor. Kafeinin etkisi kişiden kişiye değişse de uyku saatine yakın tüketiminden kaçınmak, uyku düzenini korumaya yardımcı olabiliyor. Bunun yanında yatmadan hemen önce ağır yemekler tüketmek de bazı kişilerde sindirim rahatsızlığına neden olabiliyor. Akşam yemeğini uyku saatinden önce yemek ve gece geç saatlerde ağır öğünlerden kaçınmak öneriler arasında bulunuyor.
BİR GECEDE ETKİ GÖSTERİR Mİ?
Gece rutininde yapılan değişiklikler, bazı kişilerin aynı geceden itibaren daha rahat uyumasına yardımcı olabilir. Bununla birlikte, sabah daha dinç uyanmak kişiye, uyku süresine, mevcut uyku düzenine ve sağlık durumuna göre değişir. Düzenli uyku saatleri belirlemek, yatmadan önce ekran kullanımını azaltmak ve yeterli süre uyumak, daha kaliteli bir uyku için birlikte değerlendirilmesi gereken alışkanlıklardır. Yeterli uyumasına rağmen sürekli yorgun uyanan, gün içinde aşırı uyku hali yaşayan veya horlama ve nefes kesilmesi gibi belirtileri bulunan kişilerin sağlık uzmanına başvurması önem taşıyor.
