PELİN PEKEDİS - EGETELGRAF - Ocak arkasının sararmasının en temel nedeni yemek pişirme sırasında yüzeye sıçrayan yağ ve yemek buharıdır. Kızartma, kavurma, salçalı yemekler, soslu tarifler ve yüksek ateşte pişirme sırasında yağ parçacıkları havaya karışır. Bu parçacıklar ocak arkasındaki yüzeye yapışır. Yüzey hemen temizlenmezse yağ kurur, üzerine toz ve buhar kalıntısı eklenir. Zamanla bu tabaka sarımsı, kahverengi ya da mat bir görüntüye dönüşür. Bu nedenle ocak arkası temizliği ertelendikçe lekeler daha inatçı hale gelir.
SIÇRAYAN YAĞ SARARMANIN EN BÜYÜK NEDENİDİR
Yemek pişirirken yağın sıçraması kaçınılmaz olabilir. Özellikle kızgın yağla yapılan yemeklerde küçük damlalar ocak çevresine ve arka duvara yayılır. Bu damlalar ilk anda şeffaf görünse de kurudukça sarı bir tabaka bırakır. Sıçrayan yağ ne kadar uzun süre yüzeyde kalırsa temizlenmesi o kadar zorlaşır. Yağ lekeleri bekledikçe yapışkan hale gelir ve yüzeye tutunur. Bu yüzden ocak arkası, yemek piştikten sonra soğuyunca kısa sürede silinmelidir.
GEÇ TEMİZLİK LEKELERİ KALICI HALE GETİRİR
Ocak arkası her yemek sonrası silinmediğinde yağ tabakası üst üste birikir. Bir günün lekesi küçük görünebilir; ancak günlerce ve haftalarca temizlenmeyen yüzeyde kalın bir kir tabakası oluşur. Bu tabaka sıradan suyla kolay çıkmaz. Geç temizlik, sararmanın en önemli nedenlerinden biridir. Yağ, salça, baharat ve buhar kalıntıları zamanla yüzeye işler. Özellikle açık renkli fayans ve duvarlarda sararma çok daha belirgin görünür.
SALÇALI YEMEKLER OCAK ARKASINDA LEKE BIRAKIR
Salçalı yemekler pişerken sıçrayan küçük damlalar ocak arkasında turuncu ve sarı lekeler oluşturabilir. Salça, yağla birleştiğinde yüzeye daha güçlü tutunur. Bu lekeler kuruduğunda çıkarılması daha zor hale gelir. Makarna sosu, menemen, kavurma, et sote, domatesli yemekler ve çorba gibi tariflerde ocak arkası daha hızlı kirlenebilir. Bu tür yemeklerden sonra yüzeyin hemen silinmesi sararmayı önler.
KIZARTMA BUHARI YÜZEYDE YAPIŞKAN TABAKA OLUŞTURUR
Kızartma yapılan mutfaklarda ocak arkası daha çabuk sararır. Çünkü kızartma sırasında yağ buharı havaya karışır ve yalnızca ocağın etrafına değil, duvarlara, dolap altlarına, davlumbaz çevresine ve fayanslara da yapışır. Bu yağ buharı ilk başta gözle fark edilmeyebilir. Ancak zamanla yüzeye dokunulduğunda yapışkan bir his oluşur. Üzerine toz yapışınca sarı ve kirli bir görüntü meydana gelir.
YÜKSEK ATEŞ YAĞI YÜZEYE DAHA ÇOK SIÇRATIR
Yemekleri sürekli yüksek ateşte pişirmek yağ sıçramasını artırabilir. Tava fazla kızdığında yağ daha fazla hareket eder ve küçük damlalar çevreye yayılır. Bu da ocak arkasında daha fazla leke oluşmasına neden olur. Yüksek ateş yalnızca yemeği değil, çevre yüzeyleri de etkiler. Yağ lekeleri ısıyla birlikte daha hızlı kurur ve yüzeye daha güçlü yapışır. Bu nedenle pişirme sırasında ateş kontrolü önemlidir.
