Çocuğu hasta olan anne babalar bilir; bazen küçücük bir burun tıkanıklığı bile bütün evin düzenini değiştirebilir. Gece rahat uyuyamayan, burnu tıkandığı için yemek yerken zorlanan, sürekli burnunu çeken bir çocuk…
Hele bir de sümkürmeyi henüz öğrenememişse, anne babalar için işler biraz daha zorlaşır. İşte tam bu noktada burun temizleme aparatları devreye giriyor. Son yıllarda eczanelerde ve bebek ürünleri satan mağazalarda farklı çeşitleriyle karşımıza çıkan burun aspiratörleri, özellikle küçük çocukların burun temizliğinde sıkça tercih ediliyor. Peki, bu aparatlar gerçekten işe yarıyor mu, yoksa gereğinden fazla mı kullanılıyor? Öncelikle şunu söylemekte fayda var: Bebekler ve küçük çocuklar burunlarını yetişkinler gibi temizleyemez.
Burunlarında biriken koyu salgılar, özellikle soğuk algınlığı dönemlerinde nefes alıp vermelerini, uyumalarını ve beslenmelerini zorlaştırabilir. Uygun şekilde kullanılan bir burun aspiratörü, bu salgıların temizlenmesine yardımcı olabilir. Ancak burada önemli olan, doğru ürünü seçmek ve onu gerektiği kadar kullanmak. Piyasada elle sıkılarak kullanılan modellerden ağız yoluyla çekilenlere, elektrikli cihazlardan farklı uçlara sahip aspiratörlere kadar pek çok seçenek bulunuyor. Her birinin kullanım şekli farklı olsa da amaç aynı: Çocuğun burnunu rahatlatmak. Fakat daha güçlü cihazların daha iyi sonuç vereceğini düşünmek doğru değil. Çocukların burun içi dokuları oldukça hassastır. Gereğinden fazla çekiş uygulamak veya işlemi sık sık tekrarlamak tahrişe, hassasiyete ve bazen burun kanamasına neden olabilir. Peki, en doğru yöntem nedir? Öncelikle burun temizliğini bir mücadeleye dönüştürmemek gerekiyor. Çocuk korkuyor, başını sürekli çeviriyor ya da ağlıyorsa onu zorlamak yerine sakinleştirmek daha doğru olur. Serum fizyolojik gibi uygun bir tuzlu su çözeltisi, burundaki salgıların yumuşamasına yardımcı olabilir. Gerektiğinde ve nazikçe kullanılan bir aspiratör de temizliği kolaylaştırabilir. Özellikle beslenme veya uyku öncesinde burun tıkanıklığı çocuğu belirgin şekilde rahatsız ediyorsa bu uygulama fayda sağlayabilir.
Bir başka önemli konu da temizlik. Aspiratörün çocuğun yaşına uygun olması, üreticinin kullanım talimatlarına göre temizlenmesi ve mümkünse kişiye özel kullanılması gerekir. Başka çocuklarla ortak kullanılması, mikropların taşınması açısından sakıncalı olabilir. Elbette her burun akıntısında aspiratöre sarılmak da doğru değil. Burun akıntısı, vücudun enfeksiyonlara karşı verdiği doğal tepkilerden biridir. Çocuk rahat nefes alıyor, besleniyor ve uyuyabiliyorsa sürekli burun temizliği yapmaya gerek olmayabilir. Amaç burnu tamamen kuru tutmak değil, çocuğun rahatlamasını sağlamaktır. Burun tıkanıklığı uzun sürüyorsa, çocuk nefes almakta zorlanıyorsa, yeterince sıvı alamıyorsa ya da genel durumu kötüleşiyorsa yalnızca burun temizliğiyle yetinmemek, bir sağlık uzmanına başvurmak gerekir. Sonuç olarak, burun aspiratörleri doğru kullanıldığında anne babaların işini kolaylaştıran, çocukların da rahatlamasına yardımcı olabilen araçlardır. Ancak hiçbir aparat mucize değildir. Bazen birkaç damla serum fizyolojik, biraz sabır ve şefkatli bir yaklaşım yeterli olabilir. Unutmayalım; çocuk bakımında önemli olan her şeyi yapmak değil, gerçekten ihtiyaç duyulanı doğru zamanda ve doğru şekilde yapmaktır. Minik burunları rahatlatırken onların hassasiyetini de göz ardı etmemek gerekir.
