Türkiye'nin enerji geleceğini şekillendirecek Milli Enerji 2040 Vizyonu açıklandı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar tarafından duyurulan yol haritası kapsamında 2040 yılına kadar enerji sektörüne toplam 500 milyar dolarlık yatırım yapılması ve 108 bin kişiye doğrudan istihdam sağlanması hedefleniyor. Yenilenebilir enerjiden nükleer santrallere, elektrikli araçlardan yerli petrol ve doğal gaz üretimine kadar birçok alanda kapsamlı dönüşüm planlanıyor.
Türkiye, enerji alanında dışa bağımlılığı azaltmak ve yerli kaynakların kullanımını artırmak amacıyla yeni bir döneme hazırlanıyor. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar'ın açıkladığı Milli Enerji 2040 Vizyonu, önümüzdeki 15 yıllık süreçte ülkenin enerji üretim ve tüketim yapısını yeniden şekillendirmeyi amaçlıyor. Plan doğrultusunda toplam 500 milyar dolarlık yatırımın hayata geçirilmesi, 108 bin kişiye doğrudan iş imkânı oluşturulması ve 2040 yılında enerji ihtiyacının yüzde 92'sinin milli kaynaklarla karşılanması hedefleniyor.
ELEKTRİK TALEBİ İKİ KATINA ÇIKACAK
Türkiye'nin elektrik tüketiminde önümüzdeki yıllarda önemli bir artış yaşanması bekleniyor. 2025 yılında 365 teravatsaat seviyesinde olan toplam elektrik talebinin 2040 yılında 680 teravatsaate yükselmesi öngörülüyor. Elektrikli araçların yaygınlaşmasıyla birlikte bu araçlardan kaynaklanan elektrik talebinin 90 teravatsaate ulaşacağı tahmin ediliyor. Kişi başına elektrik tüketiminin ise 2040 yılında 7 bin 500 kilovatsaat seviyesine çıkarılması planlanıyor. Artan ihtiyacı karşılamak amacıyla mevcut 123 gigavatlık kurulu gücün, 190 milyar dolarlık yatırımla 281 gigavata yükseltilmesi hedefleniyor.
GÜNEŞ VE RÜZGÂR ENERJİSİNDE BÜYÜK HEDEF
Milli Enerji 2040 Vizyonu'nun önemli başlıklarından birini yenilenebilir enerji yatırımları oluşturuyor. Hâlihazırda yüzde 63 seviyesinde bulunan yenilenebilir kaynakların kurulu güç içerisindeki payının yüzde 77'ye çıkarılması amaçlanıyor. Bu kapsamda güneş enerjisi kapasitesinin 26 gigavattan 112 gigavata, rüzgâr enerjisi kapasitesinin ise 15 gigavattan 63 gigavata yükseltilmesi planlanıyor. Güneş ve rüzgâr yatırımları için toplam 100 milyar dolarlık kaynak ayrılması, iki enerji kaynağının toplam kurulu gücünün 175 gigavata ulaşması öngörülüyor.
ENERJİ ALTYAPISINA 116 MİLYAR DOLAR AYRILACAK
Artan enerji ihtiyacının kesintisiz karşılanabilmesi için elektrik iletim ve dağıtım altyapısında da kapsamlı yatırımlar gerçekleştirilecek. Bu alanda toplam 116 milyar dolarlık yatırım yapılması planlanıyor. İletim altyapısında trafo kapasitesinin yüzde 50, hat uzunluğunun ise yüzde 30 artırılması hedefleniyor. Ayrıca 28 gigavat kapasiteli ve 10 bin kilometre uzunluğunda yüksek gerilim doğru akım hatları kurulacak. Dağıtım şebekelerinde ise akıllı sayaç dönüşümü ve dijital altyapı yatırımları hızlandırılacak. SCADA kapsama oranı ile şehir içi ring şebeke oranının yüzde 100'e çıkarılması amaçlanıyor.
2040'TA 20 MİLYON ELEKTRİKLİ ARAÇ YOLLARDA OLACAK
Ulaşım sektöründe elektrikli araçların yaygınlaştırılması da vizyonun öncelikli hedefleri arasında yer alıyor. 2040 yılına kadar Türkiye'deki elektrikli araç sayısının 20 milyona, şarj soketi sayısının ise 1,5 milyona çıkarılması planlanıyor. Elektrikli araç kullanımının artmasıyla birlikte petrol tüketiminde de düşüş yaşanması bekleniyor. Böylece ulaşım kaynaklı enerji ihtiyacının daha büyük bölümünün elektrikle karşılanması hedefleniyor.
NÜKLEER ENERJİ KAPASİTESİ 10 GİGAVATA ÇIKACAK
Türkiye'nin enerji kaynaklarını çeşitlendirme hedefi doğrultusunda nükleer enerji yatırımlarına da ağırlık verilecek. Akkuyu, Sinop ve Trakya nükleer santral projelerinin yanı sıra Küçük Modüler Reaktör (SMR) yatırımlarının da hayata geçirilmesi planlanıyor. Bu projelerle Türkiye'nin 2040 yılında toplam 10 gigavat nükleer enerji kapasitesine ulaşması hedefleniyor.
PETROL VE DOĞAL GAZDA TAM YERLİ ÜRETİM HEDEFİ
Milli Enerji 2040 Vizyonu'nun en dikkat çekici hedeflerinden biri de petrol ve doğal gazda yerli üretimin artırılması oldu. 2025 yılında günlük 993 bin varil seviyesinde bulunan petrol tüketiminin, elektrikleşmenin etkisiyle 2040 yılında 718 bin varile gerilemesi bekleniyor. Petrol tüketiminin yerli üretimle karşılanma oranının ise yüzde 15'ten yüzde 100'e çıkarılması amaçlanıyor. Doğal gazda da benzer bir dönüşüm hedefleniyor. Yıllık 59 milyar metreküp olan doğal gaz tüketiminin 2040 yılında 57 milyar metreküpe düşmesi, yerli üretimin tüketimi karşılama oranının ise yüzde 100'e ulaşması planlanıyor.
KAMU ŞİRKETLERİNDEN 210 MİLYAR DOLARLIK YATIRIM
Enerji dönüşümünde kamu kuruluşlarına da önemli görevler düşecek. TEİAŞ, EÜAŞ, Eti Maden, TPAO ve BOTAŞ'ın toplam 210 milyar dolarlık yatırım gerçekleştirmesi öngörülüyor. Bunun yanı sıra enerji verimliliği çalışmalarıyla 2025-2040 döneminde birincil enerji yoğunluğunun yüzde 40 azaltılması hedefleniyor. Bu çalışmalar sonucunda toplam 240 milyar dolarlık tasarruf sağlanması bekleniyor. Milli Enerji 2040 Vizyonu'nun tüm hedeflerinin gerçekleştirilmesiyle Türkiye'nin enerji alanında yerli üretim oranının yüzde 92'ye çıkarılması, emisyonların yüzde 40 azaltılması ve petrol ile doğal gaz üretiminin günlük 1,7 milyon varil seviyesine ulaştırılması amaçlanıyor.
