Avrupa'da 2026 yazında yaşanan aşırı sıcakların 50 binden fazla kişinin ölümüne yol açtığı tahmin edildi. Imperial College London ve Londra Hijyen ve Tropikal Tıp Okulundan bilim insanları, Avrupa Birliği'nin 27 üyesinin yanı sıra İngiltere, Norveç ve İsviçre'nin de dahil olduğu 30 ülkede, nüfusun yaklaşık yüzde 40'ının yaşadığı 854 kentsel bölgedeki sıcaklığa bağlı ölümleri inceledi. Araştırmacılar, sıcaklık kayıtları ile geçmişte sıcaklık ve ölüm oranları arasında gözlemlenen ilişkiye dayanan modelleri kullanarak 2000-2026 yıllarının yaz dönemlerinde aşırı sıcaklar nedeniyle meydana gelmesi beklenen fazladan ölüm sayılarını hesapladı. Elde edilen sonuçların, ulusal sağlık otoritelerinin daha sonra yayımladığı resmî aşırı sıcaklık kaynaklı ölüm istatistikleriyle tutarlı olduğu belirtildi. Analize göre, 2026 yazında sıcaklara bağlı ölümler 2000'den bu yana kaydedilen en yüksek seviyeye ulaştı. Sıcaklıklar nedeniyle 2022'de 29 bin, 2003'te ise 28 bin kişinin hayatını kaybettiği belirlenmişti.
ÖLÜMLERİN ÜÇTE İKİSİ İKLİM DEĞİŞİKLİĞİYLE İLİŞKİLİ
Araştırmacıların tahminlerine göre, 2026 yazında sıcaklara bağlı ölümlerin yaklaşık üçte ikisi, fosil yakıt kullanımından kaynaklanan iklim değişikliğiyle bağlantılıydı. Ölümlerin yaklaşık üçte biri, 17 Haziran-1 Temmuz tarihleri arasında meydana geldi. Bu dönemde Avrupa genelinde günlük ortalama sıcaklıklar, 1991-2020 döneminin ortalamasını 5 dereceden fazla aştı. Yaz boyunca sıcaklıklar söz konusu dönemin ortalamasının yaklaşık 2,9 derece üzerinde seyrederken, bazı günlerde fark 12 dereceye kadar ulaştı. Batı Avrupa, en yüksek sıcaklık anomalisinin görüldüğü bölge oldu. Art arda yaşanan aşırı sıcak hava dalgaları, özellikle Batı Avrupa'da halk sağlığını ciddi biçimde etkiledi. En ağır etkilenen bölgeler arasında, en yüksek sıcaklıkların ve can kayıplarının görüldüğü Güney ve Batı Avrupa kentleri yer aldı.
65 YAŞ ALTINDAKİ BİNLERCE KİŞİ DE ETKİLENDİ
Sıcağa bağlı ölümler ağırlıklı olarak ileri yaştaki insanları etkilerken, araştırmada incelenen kentsel bölgelerde 65 yaşın altındaki yaklaşık 6 bin kişinin de 2026 yazında sıcaklıklar nedeniyle hayatını kaybettiği tahmin edildi. Genellikle daha serin iklim koşullarına sahip Kuzey Avrupa ülkelerinde de önemli sayıda ölüm kaydedildi. İngiltere'nin de aralarında bulunduğu bu ülkelerin kentsel bölgelerinde sıcaklara bağlı yaklaşık 4 bin 500 ölüm meydana geldiği hesaplandı. Araştırma, 30 ülkedeki 854 kentsel bölgeyi kapsayan tahminleriyle 2026 yazındaki aşırı sıcakların ölüm oranları üzerindeki etkisini ortaya koydu. Bilim insanlarının hesaplamaları, sıcaklara bağlı ölümlerin hem Avrupa genelinde hem de farklı yaş gruplarında görüldüğünü ve 2026 yazındaki tahmini can kayıplarının önceki yıllardaki seviyeleri aştığını gösterdi.
