Avrupa Birliği, çocukların sosyal medya kullanımına ilişkin yeni bir düzenleme için adım attı. Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, 16 Eylül 2026'da Strazburg'da yaptığı Birliğin Durumu konuşmasında EU Kids Act adlı yasa teklifini duyurdu. Teklife göre 13 yaşın altındaki çocuklar sosyal medya platformlarına erişemeyecek ve ebeveyn izniyle dahi bireysel hesap açamayacak. 13-15 yaş arasındaki kullanıcılar ise yalnızca ebeveyn veya vasi tarafından oluşturulan ve denetlenen, özellikleri sınırlandırılmış “mini hesaplar” üzerinden platformları kullanabilecek. Bu hesaplarda günlük kullanım süresi bir saatle sınırlandırılacak ve çocukların iletişim kurabileceği kişiler de kısıtlanacak. 15 yaşını dolduran gençler ise bağımsız hesap açabilecek ancak platformlar bu kullanıcılar için daha kapsamlı güvenlik ve tasarım yükümlülüklerini yerine getirmek zorunda olacak. Düzenlemenin gerekçesi olarak Avrupalı çocukların günde dört ila altı saatini ekran karşısında geçirmesi ve bu çocukların yaklaşık yüzde 60'ında uyku düzensizliği, dikkat sorunları ve ruhsal gelişim bozuklukları görüldüğü belirtiliyor. Avrupa Komisyonu bu durumu 'acil müdahale gerektiren bir halk sağlığı sorunu' olarak nitelendiriyor.
SONSUZ KAYDIRMA VE GECE BİLDİRİMLERİ
EU Kids Act yalnızca sosyal medya için yaş sınırı getirmeyi değil, platformların tasarım özelliklerini de değiştirmeyi öngörüyor. Sosyal medya ve video paylaşım sitelerinin yanı sıra çevrimiçi oyunlar ve yapay zekâ destekli sohbet uygulamalarında 18 yaşından küçükler için sonsuz kaydırma, ödül mekanizmaları, uyku saatlerinde gönderilen bildirimler ve tanımadık kişilerden gelen davetsiz temaslar gibi 'bağımlılık yapıcı' özelliklerin kullanılmasına izin verilmeyecek. Çocuklara ait hesapların varsayılan olarak gizli profil şeklinde açılması, konum paylaşımının kapalı olması ve kamera ile mikrofon erişiminin devre dışı bırakılması planlanıyor. Yapay zeka destekli sohbet botları ve dijital 'arkadaşlar' da küçük yaştaki kullanıcılar için varsayılan olarak kapalı olacak. Bu sistemlerin çocuklarla duygusal bağımlılık oluşturacak şekilde ilişki simülasyonu yapması da yasaklanacak.
ŞİRKETLERE YÜZDE 6'YA KADAR CEZA
Yeni düzenlemenin denetiminin AB'nin yürürlükteki Dijital Hizmetler Yasası ve Yapay Zekâ Yasası çerçevesinde yapılması planlanıyor. Kurallara uymayan şirketlere yıllık küresel cirolarının yüzde 6'sına kadar para cezası uygulanabilecek. Yaş doğrulamasında ise kimlik belgesi veya biyometrik veri saklamayan bir AB uygulamasının kullanılması öngörülüyor. EU Kids Act teklifi şu aşamada Avrupa Parlamentosu ve AB Konseyi'nin önünde bulunuyor. Düzenlemenin yürürlüğe girebilmesi için üye ülkelerle aylar sürecek müzakere sürecinin tamamlanması ve gerekli onayların alınması gerekiyor.
