TMMOB Çevre Mühendisleri Odası İzmir Şubesi, “İzmir’den COP31’e: Yerel Değerlendirmeler ve Politika Önerileri” başlıklı raporunu açıkladı. İklim mücadelesinin karbon hesabıyla sınırlı tutulamayacağının vurgulandığı açıklamada; suyun, toprağın, biyolojik çeşitliliğin, toplum sağlığının ve emeğin birlikte korunması gerektiği belirtildi. İzmir’in biriken sorunlarına yönelik kararların bilimsel bilgiye, kamu yararına ve toplumsal katılıma dayanması istendi.
HABAŞ’TAKİ PATLAMA: DÖNÜŞÜM İŞÇİNİN YAŞAMINI DA KORUMALI
Açıklamada, 9 Kasım’da Aliağa’daki HABAŞ Demir Çelik tesisinde meydana gelen patlamada yaşamını yitiren işçiler anılarak ailelerine ve çalışma arkadaşlarına başsağlığı, yaralılara şifa dileğinde bulunuldu. Olayın nedenlerinin, olası ihmallerin ve denetim süreçlerinin bütün yönleriyle araştırılması, sonuçların kamuoyuyla paylaşılması talep edildi. COP31’de sanayinin yeşil dönüşümü tartışılırken Aliağa’da yaşananların bu dönüşümün kapsamını yeniden hatırlattığı belirtilerek, “Sanayinin başarısı yalnızca üretim, ihracat ve karbon performansıyla ölçülemez. İşçinin yaşamını, toplumun sağlığını ve doğayı birlikte korumayan bir üretim anlayışına sürdürülebilir diyemeyiz” ifadeleri kullanıldı.
DOKUZ PANEL, BİR FORUM: İZMİR’İN ÖNERİLERİ RAPORLAŞTIRILDI
Rapora temel oluşturan “İzmir’den COP31’e” etkinlik dizisinin 9 Eylül–15 Ekim tarihleri arasında gerçekleştirildiği açıklandı. Dokuz panel ve bir forumda 30 konuşmacının katkısıyla yaklaşık 17 saatlik tartışmanın kayıt altına alındığı belirtildi. Panel ve forum kayıtları, sunumlar ve tartışmalardan yararlanılarak hazırlanan raporda ortak görüşlerin yanı sıra farklı yaklaşımların da korunduğu vurgulandı. Çalışmanın tartışmayı sonlandıran bir metin olarak değil, ortak çözüm arayışlarını geliştiren bir zemin olarak sunulduğu ifade edildi.
İKLİM MASASINDA KİMİN SÖZÜ DUYULUYOR?
Şube, iklim müzakerelerinde fosil yakıt sektörünün temsili ile karar mekanizmaları arasındaki yakınlığın çıkar çatışması açısından sorgulanması gerektiğini belirtti. COP28 ve COP29 başkanlarının petrol sektörüyle geçmiş veya mevcut bağlantılarına dikkat çekilen açıklamada, tartışmanın yalnızca konferans başkanlarıyla sınırlı olmadığı kaydedildi. “Katılımcı sayısının yüksekliği, katılımın adil olduğu anlamına gelmez” denilen açıklamada, delegasyonların ve sponsorların ticari bağlantılarının açıklanması istendi. Çalışanların, çiftçilerin, yerel toplulukların ve bağımsız meslek örgütlerinin kararları etkileyebilmesinin güvence altına alınması gerektiği vurgulandı. Antalya’da planlanan alternatif iklim buluşmalarına da değinilerek barışçıl protesto ve örgütlenme hakkının korunmasının önemine işaret edildi.
GEDİZ’DE YALNIZCA KİRLİLİK DEĞİL, SUYUN PAYLAŞIMI DA GÜNDEMDE
İzmir’in tarım ovalarının yapılaşma baskısından korunması gerektiği belirtilen açıklamada, geleceğin iklim koşullarında üretim yapılabilecek alanların bugünden planlanması çağrısı yapıldı. Kentleşme, sanayi, tarım ve turizm tercihlerinin havzaların su olanaklarıyla birlikte değerlendirilmesi gerektiği ifade edilerek, “Gediz’in yalnızca kirliliğini değil, suyunun azalmasını ve kullanımındaki adaleti de konuşmalıyız” denildi. Kentsel dönüşümün de binaların yıkılıp yeniden yapılmasına indirgenemeyeceği vurgulandı. Yeni yapıların ve altyapının sıcaklık artışı, kuraklık, taşkın ve deprem risklerine hazırlanması gerektiği belirtilirken, önlenebilir kayıpların iklim değişikliğiyle gerekçelendirilemeyeceği kaydedildi.
BÜYÜK PROJELERE BAĞIMSIZ BİLİMSEL DEĞERLENDİRME ÇAĞRISI
Harmandalı ve katı atık yönetimi, Aliağa’daki sanayi ve gemi sökümü faaliyetleri ile İzmir Körfezi’nin durumunun birlikte ele alınması istendi. Atıkların nerede ve nasıl işlendiği, oluşturduğu emisyonlar ve sağlık etkilerinin kamuoyunca izlenebilmesi gerektiği belirtildi. Gemi sökümünde ise envanter, tehlikeli atık ve denetim verilerinin şeffaflaştırılması talep edildi. Katı atık tesisleri, İkinci Çevre Yolu, Körfez Geçişi, İnciraltı ve Çeşme projelerine ilişkin kararlarda iklim hedefleriyle uyumun, birikimli etkilerin, su ve jeotermal kaynak dengesinin ve jeolojik tehlikelerin değerlendirilmesi gerektiği vurgulandı. Bağımsız bilimsel incelemelerin yanı sıra meslek odalarının, sivil toplum kuruluşlarının ve yöre halkının görüşlerinin dikkate alınması istendi.
“İZMİR’İN BİRİKEN SORUNLARI, BELEDİYE HİZMETLERİNDEKİ AKSAKLIKLARA İNDİRGENEMEZ”
Açıklamada, İzmir’in sorunlarının değerlendirilmesinde merkezi ve yerel yönetimlerin sorumluluklarının birlikte ele alınması gerektiği belirtildi. Merkezi yönetimin yatırım, finansman ve kaynak tahsisi kararlarının da mevcut tablonun parçası olduğu ifade edildi. “Bir yöneticinin değişmesiyle kentin bütün sorunlarının çözüleceği beklentisi, yıllardır biriken yapısal sorunların üzerini örter” denilen açıklamada, kişilere ve siyasi ilişkilere göre değişen imkânlar yerine sürekli, adil ve kamu yararını esas alan bir yönetim anlayışı talep edildi.
