Sosyal medya platformlarının 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunmasını yasaklayan ve uygulama esaslarını belirleyen “Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin” yönetmelik, 1 Kasım Pazar günü yürürlüğe giriyor. Düzenlemeyle ilgili Sakarya Üniversitesi (SAÜ) Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Sezercan Bektaş, değerlendirmelerde bulunarak ailelere ve kullanıcılara yönelik uyarılar yaptı. Sosyal medyada yeni bir dönemi başlatacak düzenlemeyi değerlendiren Bektaş; yaş doğrulama zorunluluğu, ebeveynlerin hukuki sorumlulukları, dolandırıcılık riskleri ve platformların yükümlülükleri hakkında bilgi verdi. Bektaş, uygulamanın etkili olabilmesi için ailelerin bilinçli hareket etmesinin hayati önem taşıdığına dikkat çekti.
15-18 YAŞ GRUBUNA KISITLAMA UYGULANACAK
Düzenlemenin yasal dayanağı ve yaş doğrulama süreci hakkında bilgi veren Doç. Dr. Sezercan Bektaş, "1 Kasım 2026 tarihi itibariyle yürürlüğe girecek olan ve sosyal medya yasası olarak da bilinen bu düzenleme, 5651 sayılı kanuna eklenen 4 madde ile getirilmiş, ayrıca Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından çıkartılan yönetmelikle ayrıntılandırılmıştır. Düzenleme çerçevesinde 15 yaşın altında olan çocukların sosyal medya ağ sağlayıcılarından hizmet alamayacakları kanunlaşmıştır. 15 ile 18 yaş arası çocukların ise ayrıştırılmış bir hizmet alabilecekleri düzenlenmiştir. Burada yaşın tespit edilmesi büyük önem arz etmektedir. Sosyal medyanıza girerken yaşınızı tespit edebilmek için en az bir defa e-Devlet üzerinden sayfanıza gireceksiniz ve sistem yaşınızı otomatik olarak tespit edecek. Eğer 15 yaşın altındaysanız sosyal medya ağ sağlayıcısı size hizmet vermeyecek. 15 ile 18 yaş arasındaysanız daha kısıtlı bir sistemde ayrıştırılmış hizmet alacaksınız. Bu sistem; yetişkinlerin size ulaşamayacağı, sizinle etkileşimde bulunamayacağı, sadece belirli kişiler arasında mesajlaşabileceğiniz ve akış sayfanızın bulunmayacağı bir yapıyı içermektedir" dedi.
KULLANICILARIN YAŞLARINI TEYİT ETMESİ GEREKECEK
Düzenlemenin tüm sosyal medya kullanıcıları için belirli bir takvim öngördüğünü belirten Bektaş, yaş doğrulama işlemlerine ilişkin son tarihi de açıkladı. Bektaş, "18 yaşın üzerinde olanlar ya da tüm sosyal medya kullanıcıları, 31 Mart 2027 tarihine kadar e-Devlet üzerindeki belirteç vasıtasıyla 18 yaşını doldurduklarını veya yaş sınırıyla alakalı bilgilerini teyit etmek zorundadırlar" diye konuştu.
EBEVEYNLERE E-DEVLET UYARISI
Düzenlemenin çocukların üstün yararı gözetilerek hazırlandığını belirten Doç. Dr. Bektaş, uygulamada anne ve babalara önemli sorumluluklar düştüğünü vurguladı. Ailelerin e-Devlet şifrelerini çocuklarıyla paylaşmamaları gerektiğini söyleyen Bektaş, "Buradan anne ve babalara özellikle uyarılarda bulunmak istiyorum: e-Devlet şifrelerinizi çocuklarınıza mutlak suretle kullandırmayın. Bu en önemli nokta. Çünkü eğer yaş belirteci 18 yaşın üzerinde gösterilirse çocukların sosyal medya düzenlemesi ve yasa ihlal edilmiş olur. Çocuklarınızla sosyal medya düzenlemesi hakkında mutlaka konuşun. Onların sosyal medya ile olan ilişkilerini bir anne baba olarak inceleyin ve denetleyin" uyarısında bulundu.
PLATFORMLAR EBEVEYN DENETİM ARAÇLARI SUNACAK
Yönetmeliğin sosyal medya platformlarına getirdiği sorumluluklara da değinen Bektaş, ebeveynlerin çocuklarının hesaplarını takip edebilmesini sağlayacak uygulamaların platformlar tarafından sunulması gerektiğini belirtti. Bektaş, platformların yükümlülüklerine ilişkin, "Yönetmeliğin içerisinde sosyal medya ağ sağlayıcılarının ebeveynleri destekleyen uygulamalar getirmesi yükümlülüğü de bulunmaktadır. Yani çocuğunuzun hesabını ve takip edeceğiniz uygulamaları sosyal medya ağ sağlayıcıları sağlamakla mükelleftir. 1 Kasım'dan sonra bu uygulamaları mutlak suretle internet sitelerinde duyuracaklardır, yönetmelik bunu emretmektedir" ifadelerini kullandı.
SAHTE E-DEVLET MESAJLARIYLA DOLANDIRICILIK YAPILABİLİR
Yaş doğrulama sürecinin dolandırıcılar tarafından kötüye kullanılabileceğine de dikkat çeken Doç. Dr. Sezercan Bektaş, sosyal medya hesaplarının onaylanması gerektiğini belirten sahte mesajlara karşı vatandaşları uyardı. Bektaş, dolandırıcıların gönderebileceği mesajlara ilişkin, "Bu dönemde sosyal medya hesap belirteçlerinin onaylanması gerektiği için durum dolandırıcılar için bir fırsata dönüşebilir. 'e-Devletiniz üzerinden sosyal medyanızı onaylayın' şeklinde sahte mesajlar göndererek dolandırıcılık yapabilirler. Vatandaşlarımızın bu tür dolandırıcılık girişimlerine karşı son derece dikkatli olmalarını vurgulamak istiyorum" diye aktardı.
