Kastamonu Merkez ilçesine bağlı Kasaba Köyü’nde bulunan ve halk arasında ‘Çivisiz Cami’ olarak bilinen Mahmut Bey Camii, 2023 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne girerek “Anadolu'nun Ortaçağ Dönemi Ahşap Direkli ve Kirişli Camileri” kategorisinde tescil edildi. Bu gelişmenin ardından cami ve çevresine yönelik çeşitli projeler ve bilimsel çalışmalar başlatıldı.
YENİ BULGULAR
UNESCO sürecinin ardından Kastamonu Müze Müdürlüğü koordinesinde, Karabük Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Bölüm Başkanı Prof. Dr. Anar Azizsoy’un akademik danışmanlığında, cami çevresinde arkeolojik kazı çalışmaları yürütüldü. Yapılan kazılarda, 1366 yılında inşa edilen Mahmut Bey Camii’ne yaklaşık 50 metre mesafede bulunan ve aynı dönemde yapıldığı değerlendirilen tarihi hamamda çalışmalar yoğunlaştırıldı.
KÜLLİYEYE BENZER BİR YERLEŞİM HEDEFİ
Kazılarla birlikte cami çevresinde yalnızca hamam değil, külliyeyi andıran farklı yapılar ile mezarların da bulunduğu düşünülüyor. Kastamonu Müze Müdürlüğü koordinasyonunda, Karabük Üniversitesi’nden gelen öğrencilerin de katılımıyla kazı çalışmaları tamamlanarak restorasyon aşamasına geçildi.
14. YÜZYIL TÜRK YERLEŞİMİ ORTAYA ÇIKACAK
1930’lu yıllara kadar kullanılan tarihi hamamın daha sonra samanlık olarak değerlendirildiği, ayrıca defineciler tarafından kısmen tahrip edildiği belirlendi. İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü’nce yürütülen çalışmalar kapsamında, hamamın restore edilmesi ve çevredeki diğer yapıların da gün yüzüne çıkarılmasıyla, İsmailbey Külliyesi’ne benzer bir yerleşim yapısının ve 14. yüzyıldaki Türk yerleşiminin ortaya konulması planlanıyor.
BİLİM GÜNLERİNDE ÇALIŞMALAR PAYLAŞILDI
Prof. Dr. Anar Azizsoy, Kastamonu Kent Tarihi Müzesi tarafından düzenlenen Bilim Günleri’nde “Kastamonu'da Türk Dönemi Araştırmaları: Bulgular, Tespitler, Görüler” başlıklı sunumuyla çalışmalara ilişkin bilgi verdi.
“4 YILDIR İLÇELERİ TARIYORUZ”
Yürütülen araştırmalar hakkında konuşan Prof. Dr. Anar Azizsoy: "Kültür ve Turizm Bakanlığı Müzeler Genel Müdürlüğünden almış olduğumuz izin doğrultusunda 2022 yılında kırsala yönelik araştırmayla başladık. İlk olarak Araç ile başladık. Biz, taşınmaz kültür varlıklarının hem tanımlamasını hem tespitini hem belgelenmesini hem incelemesini yapıyoruz. 129 köyde 45 gün kadar yapmış olduğumuz araştırmada çok sayıda esere ulaştık. Bu eserlerin ister istemez başına anıtsal nitelikli olmaları yönünden camiler çekiyordu. Sonraki aşamalarda da Ağlı, Seydiler, Devrekani ve bu yılda Küre'de çalıştık. 4 yıldır ilçeleri tarıyoruz" dedi.
HAMAM KAZISI TAMAMLANDI
Geçtiğimiz yıl Kasaba Köyü’ndeki hamamda kurtarma kazısı yaptıklarını belirten Azizsoy, hamamın iki yan yana halvet hücresinden oluştuğunu ve uzun yıllar kullanıldığını söyledi. Hamamın zemininin büyük ölçüde tahrip olduğunu, ancak yapının bölümlerinin kazılarla net olarak ortaya çıkarıldığını ifade etti.
RESTORASYON ÖNCESİ SON AŞAMA
Azizsoy, restorasyon öncesinde kazı çalışmalarının büyük önem taşıdığını vurgulayarak, yapılan çalışmalarla hamamın mimari bölümlerinin kesinleştirildiğini belirtti. Hamam bacalarının geçmişte kasıtlı olarak tahrip edildiğine dair izler bulunduğunu da aktardı.
“BAKANLIKTAN RESTORASYON SÖZÜ ALDIK”
Kastamonu Kent Müzesi Müdürü Arkeolog Dr. Murat Karasalihoğlu, Mahmut Bey Camii ve çevresindeki kazıların Türk tarihi açısından büyük önem taşıdığını vurguladı. Kastamonu İl Kültür ve Turizm Müdürü Kerem Seven: "Bakanlıktan restorasyon sözünü aldık, inşallah yakın zamanda başlayacağız" dedi.
