EYT kapsamı dışında kalan çalışanlar için sunulan emeklilik teklifleri yeniden gündemde. DEM Parti’nin yaş şartının kaldırılmasını öngören teklifi ile EMADDER’in yaş ve prim günlerini kademelendiren modeli farklı düzenlemeler içeriyor
Kademeli emeklilik tartışmalarında kanun teklifleri, derneklerin talepleri ve uzmanların takvim beklentileri öne çıkıyor. DEM Parti’nin prim ve sigortalılık süresini tamamlayanlara yaş şartı aranmadan emeklilik öngören teklifinin Plan ve Bütçe Komisyonunda beklediği belirtilirken, EMADDER’in giriş yılına göre değişen yaş ve prim önerisi de konuşuluyor. Bu farklı çalışmalar henüz kesinleşmiş bir emeklilik hakkı oluşturmuyor.
EMADDER’İN MODELİNDE YAŞ VE PRİM ŞARTLARI
EMADDER’in talep ettiği modelde, 9 Eylül 1999 ile 2000 yılı arasında sigorta başlangıcı bulunan kadınlar için 43, erkekler için 45 yaş ve 6 bin 400 prim günü öneriliyor. 2001 girişlilerde kadınlar için 44, erkekler için 46 yaş ve 6 bin 475 prim günü öngörülüyor.
2002 girişliler için kadınlarda 45, erkeklerde 47 yaş ve 6 bin 550 gün; 2003 girişliler için kadınlarda 46, erkeklerde 48 yaş ve 6 bin 625 gün talep ediliyor.
2004 yılında sigortalı olanlarda kadınlar için 47, erkekler için 49 yaş ve 6 bin 700 prim günü öneriliyor. 2005 girişlilerde ise kadınların 48, erkeklerin 50 yaşında, 6 bin 775 prim günüyle emekli olabilmesi isteniyor.
2006 girişliler için kadınlarda 49, erkeklerde 51 yaş ve 6 bin 850 gün; 2007 girişliler için kadınlarda 50, erkeklerde 52 yaş ve 6 bin 925 gün öngörülüyor. Modelin 2008 girişlilere yönelik bölümünde ise kadınlar için 51, erkekler için 53 yaş ve 7 bin prim günü bulunuyor.
PRİM GÜNÜNÜN 7 BİN 200’E İNDİRİLMESİ İÇİN AYRI TEKLİF
CHP Karabük Milletvekili Cevdet Akay’ın sunduğu teklifte ise esnaf ve memurların 9 bin günlük prim şartının 7 bin 200 güne düşürülmesi öneriliyor. Ayrıca 8 Eylül 1999 ile 16 Nisan 2008 arasında sigortalı olanlara kademeli geçişle emeklilik imkânı tanınması amaçlanıyor.
Akay, teklifine ilişkin değerlendirmesinde, “Sunduğumuz kanun teklifi, eşitlik ilkesi doğrultusunda hazırlanmış ve tüm eşitsizlikleri ortadan kaldıracak niteliktedir” ifadelerini kullandı.
2027 İÇİN KESİNLEŞMİŞ BİR TAKVİM VAR MI?
Eski AK Parti Milletvekili Şamil Tayyar’ın yeni emeklilik modeline ilişkin 1 Ocak 2027 tarihini işaret eden açıklaması ile uzmanların 2027 beklentileri de tartışmaları artırıyor. Ancak bu açıklamalar, kademeli emekliliğin belirtilen tarihte yürürlüğe gireceğini kesinleştirmiyor.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan’ın daha önce “Emeklilik sisteminde bir değişiklik planlamıyoruz” dediği de hatırlatılıyor. Tekliflerin görüşülme ve yasalaşma sürecine ilişkin kesinleşmiş bir takvim bulunmadığı için yaş ve prim şartlarının değiştiği sonucuna varılamıyor.