Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, Mart ayında çıkan yasa çerçevesinde emeklilik başvurusunda bulunan 1 milyon 899 bin EYT'nin aylık bağlama işleminin tamamlandığını açıklamıştı. Ancak, erken emekli olan bu kişilerin birçoğu emekli maaşlarının düşüklüğünden şikayetçi.
Emekli aylığı alarak çalışan EYT'liler, sosyal güvenlik destek primi (SGDP) kesintisiyle karşılaşıyorlar. Ancak bu kesilen prim, emekli aylığına herhangi bir katkı sağlamıyor.
Emekli aylığını artırmak isteyen EYT'liler için bir seçenek, emekli aylığını kestirip asgari ücretin en az üç katı veya daha yüksek bir ücretle çalışmaktır. Ancak, bu seçeneği düşünenlerin, alacakları maaş artışının, kaybettikleri emekli aylığına değip değmediğini hesaplamaları önemlidir. Eğer çalıştıkları işten alacakları brüt ücret düşükse, emekli aylığını kestirmek genellikle avantajlı olmayabilir ve kanunda değişiklik gerekebilir.
Emekli aylığını artırmak isteyenler için en önemli faktörlerden biri, çalışma yaşamları boyunca brüt ücretlerinin yüksek olması ve mümkünse uzun süre çalışmalarıdır. Emekli aylığı, çalışma yaşamı boyunca ödenen primlere dayalı olarak hesaplanır. Bu nedenle yüksek brüt ücretler, emekli aylığını artırabilir. Ayrıca, prim gün sayısı da emekli aylığına etki eder, her 360 günlük çalışma süresi için aylık bağlama oranı artar.
2000 öncesinde emekli aylığı hesaplanırken son 5 yılın ortalama kazancı dikkate alınıyordu. Ancak 2000 sonrasında tüm yılların kazanç ortalaması kullanılıyor. Bu nedenle, emekli aylığını artırmak isteyenlerin çalışırken yüksek ücret elde etmeleri ve bu ücretlerin doğru bir şekilde kaydedilmesi önemlidir.
Bazı kişiler, gerçekte kazandıkları ücretin altında bir maaşla çalıştıklarını fark ederler. Bu durumda, işten ayrıldıktan sonra hizmet tespit davası açarak, emekli aylıklarını yükseltebilirler.
EMEKLİLİLERİN MAAŞLARINI ARTIRMA YOLLARI
Emeklilik dilekçesini ne zaman vermek gerektiği de önemlidir. Emekli olunan tarih, emekli aylığı miktarını etkiler. Yüksek enflasyon dönemlerinde emeklilik dilekçesini erken vermek, daha yüksek bir emekli maaşı almanıza yardımcı olabilir.
Brüt ücreti asgari ücret düzeyinde olan kişilerin emekli aylıkları, çalışmaya devam ettikçe düşebilir. Bu nedenle, prim günlerini tamamlayan kişiler, emekli aylığı düşmesin diye kayıt dışı çalışmaya yönelebilirler.
Emeklilik maaşını artırmak isteyenler için bu öneriler faydalı olabilir. Herkesin finansal durumu farklı olduğu için, en uygun stratejiyi belirlemek için bireysel durumu dikkate almak önemlidir.
