İzmir Büyükşehir Belediyesi Kent Tarihi, Tanıtım ve Turizm Dairesi Başkanlığı bünyesinde çalışmalarını sürdüren İzmir Miras, kentin kültürel belleğini yaşatmaya yönelik faaliyetlerine Basmane’de devam ediyor. Bölgenin üretim geçmişinde önemli bir yere sahip olan basma geleneği, bu kez kadınların katıldığı deneyim atölyesiyle yeniden hayat buldu. Basmane’de Yeniden Basma Atölyesi’nde düzenlenen üç saatlik çalışmada 15 katılımcı bir araya geldi. Atölyenin ilk bölümünde katılımcılara basma geleneğinin geçmişi ve Basmane’nin bu zanaatla kurduğu bağ anlatıldı. Ardından ahşap baskı kalıpları kullanılarak kumaş üzerine baskı çalışması yapıldı. Geçmişten taşınan motiflerin yeniden kumaşlarla buluştuğu çalışma, katılımcılara aynı zamanda Basmane’nin kültürel mirasını yakından tanıma fırsatı sundu.
“BAĞ KURMAK ÇOK KIYMETLİYDİ”
Ege Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Uluslararası İlişkiler Bölümü’nde görev yapan akademisyen Dr. Tülay Gül Polat, geçmişte müzecilik alanında da çalıştığını belirterek kültürel mirasın uygulamalı çalışmalarla yaşatılmasının önemine dikkat çekti. Polat, “Kültürel miraslarımıza sahip çıkmamız çok kıymetli. İzmir Miras da bu konuda üzerine düşen görevi büyük bir emekle yerine getiriyor. Basma zanaatının elbette çok küçük bir parçasına dahil olabildik ama bu kadarı bile o duygusal ve tarihsel bağı kurmak için çok kıymetliydi. Atölyeden çok büyük keyif aldım” diye konuştu.
“DAHA FARKLI BAKIŞ AÇISIYLA BAKIYORUM”
Basmane sokaklarında gezerken atölyeyi fark ettiğini anlatan İknur Yatırgünsur, geleneksel sanatlara duyduğu ilginin kendisini atölyeye yönlendirdiğini söyledi. Daha önce uzaktan izlediği bir üretimin ilk kez parçası olduğunu belirten Yatırgünsur, “Gerçekten çok keyifli ve eğlenceli geçti. Benim için bir ilkti. Hep uzaktan gördüğüm bir şeydi, bizzat içinde olmak çok keyifliydi. Güzel bir tarihi bilgilendirme de aldık. Şimdi basmaya ve Basmane bölgesine daha farklı bir bakış açısıyla bakıyorum” dedi. Kendisinin de bez bebekler yaptığını ifade eden Yatırgünsur, atölyede öğrendiklerini kendi üretimlerine taşımayı düşündüğünü belirterek, “Bu sanatı bez bebek kıyafetleriyle nasıl birleştirebilirim diye düşündüm. Katılmamda bunun da etkisi vardı. Bütün bunlar bir araya geldi ve benim için çok keyifli bir süreç oldu” diye konuştu.
SLAYTTAN ÖĞRENDİ, YILLAR SONRA UYGULADI
Ege Üniversitesi Moda Tasarımı mezunu Gözde Dadakoğlu için düzenlenen atölye, eğitim hayatında teorik olarak öğrendiği basma geleneğini yıllar sonra uygulamalı olarak deneyimleme fırsatı oldu. Dadakoğlu, “Basma geleneğini daha önce derslerde işlemiştik ancak o zaman sadece slayt halinde görmüştük. Hiç deneyimleme şansım olmamıştı. İzmir Miras’ın paylaşımını görünce hemen kayıt olmak istedim. Burada bunu deneyimleme şansı yakaladım. Hem tarihi açıdan hem de nasıl uygulayacağımız konusunda bizi bilgilendirdiler. Burada olduğum için çok mutlu oldum” ifadelerini kullandı. Kendisini kent gönüllüsü olarak tanımlayan Sibel Atak ise atölyenin, her gün içinden geçtiği Basmane’nin geçmişini daha yakından tanımasına katkı sağladığını söyledi. Sibel Atak, “Her gün geçtiğim Basmane’nin adının nereden geldiğini, basım tekniğini ve bu mirasın nasıl yaşatıldığını öğrenmek benim için çok kıymetliydi. Atölye çok keyifliydi. Bu mirası yeniden yaşatmanın hazzı ve keyfi içindeyim” dedi.
KONTENJAN TAMAMEN DOLDU
Bir dönem Basmane’nin üretim yaşamının önemli parçalarından biri olan basma geleneği, düzenlenen atölyeyle yeniden görünür hale getirildi. Geçmişten gelen desenler, katılımcıların kullandığı ahşap baskı kalıplarıyla kumaşlara taşındı. İzmir Büyükşehir Belediyesi, İzmir Miras çalışmaları kapsamında kentin somut ve somut olmayan kültürel mirasını korumanın yanı sıra bu değerlerin kentliler tarafından deneyimlenmesini ve kuşaktan kuşağa aktarılmasını hedefliyor. İlk buluşması yoğun ilgi gören “Basmane’de Kadın Eli – İzmir Basma Geleneği Deneyim Atölyesi”nin 15 kişilik kontenjanı tamamen doldu. Atölyenin önümüzdeki günlerde yeni katılımcılarla yeniden gerçekleştirilmesi planlanıyor.
