PELİN PEKEDİS - EGE TELGRAF - Kapı paspası, evin dış ortamla en çok temas eden noktalarından biridir. Apartman koridoru, sokak, bahçe, garaj, kaldırım ve asansör gibi alanlardan gelen kir ilk olarak paspas üzerinde birikir. Bu nedenle paspas, evin hijyen zincirinde önemli bir filtre görevi görür. Fakat bu filtrenin işe yaraması için temiz olması gerekir. Kirle dolmuş, tozlanmış, nemlenmiş ya da çamurlanmış bir paspas artık kiri tutmak yerine yaymaya başlayabilir. Bu yüzden paspas temizliği ev temizliğinin küçük ama etkili parçalarından biridir.
DIŞARIDAKİ KİR AYAKKABI TABANIYLA EVE TAŞINIR
Ayakkabı tabanları gün boyunca birçok yüzeye temas eder. Sokak, kaldırım, toplu taşıma alanları, okul, iş yeri, market, otopark ve apartman girişi gibi yerlerde ayakkabının altına görünmeyen kirler yapışabilir. Eve gelindiğinde bu kirlerin bir kısmı paspasa, bir kısmı da doğrudan zemine geçer. Paspas düzenli temizlenmezse ayakkabı tabanındaki kirin tamamen tutulması mümkün olmaz. Hatta kirli paspasın üzerindeki toz ve parçacıklar temiz ayakkabıya bile yeniden bulaşabilir.
TEMİZLENMEYEN PASPAS KİRİ GERİ VERİR
Paspasın görevi ayakkabı altındaki kiri tutmaktır. Ancak paspasın yüzeyi dolduğunda artık yeni kiri tutamaz. Üzerinde biriken kum, toz ve çamur kuruyarak gevşer. Kapıdan giren çıkan kişiler paspasa bastıkça bu kirler yeniden havaya, zemine ve ayakkabı tabanına karışabilir. Bu durum özellikle antre ve koridor zeminlerinin kısa sürede kirlenmesine neden olur. Evin girişini sürekli süpürmenize rağmen toz ve kir hemen geri geliyorsa paspas temizliği ihmal ediliyor olabilir.
PASPASIN ALTINDA DA KİR BİRİKEBİLİR
Kapı paspası temizlenirken yalnızca üst yüzeyi düşünülmemelidir. Paspasın alt kısmında da toz, kum, saç, tüy ve küçük taş parçaları birikebilir. Özellikle kaydırmaz tabanlı paspasların altında zamanla ince bir kir tabakası oluşabilir. Paspas kaldırılmadan yapılan temizlik eksik kalır. Zeminde biriken bu kir, paspas her hareket ettiğinde çevreye yayılabilir. Bu nedenle paspas düzenli olarak kaldırılmalı, altı süpürülmeli ve zemin silinmelidir.
NEMLİ PASPAS KÖTÜ KOKU YAPABİLİR
Yağmurlu havalarda, kar sonrası ya da balkon ve bahçe girişlerinde kullanılan paspaslar kolayca nemlenebilir. Islak ayakkabılarla basılan paspas kurutulmazsa kötü koku oluşabilir. Nemli kalan paspas, antrede rutubet kokusuna benzer ağır bir koku bırakabilir. Bu koku zamanla evin girişine siner. Özellikle kapalı ayakkabılık, dar antre ve havalandırması zayıf girişlerde nemli paspas kokusu daha belirgin hale gelir. Bu nedenle paspas ıslandıysa kurumaya bırakılmalıdır.
ÇAMURLU PASPAS KURUYUNCA TOZ KAYNAĞINA DÖNÜŞÜR
Yağmurlu günlerde paspasa taşınan çamur, kuruduğunda ince toz haline gelebilir. Bu toz her basışta havaya kalkar ya da antre zeminine dağılır. Paspas dışarıdan gelen çamuru tutmuş gibi görünse de temizlenmezse birkaç gün sonra evin içine toz olarak geri dönebilir. Çamurlu havalardan sonra paspas mutlaka silkinmeli, fırçalanmalı ya da yıkanmaya uygunsa temizlenmelidir. Sadece kurumasını beklemek yeterli değildir.
EVİN GİRİŞİ NEDEN HEMEN KİRLENİR?
Evin girişi en yoğun kullanılan alanlardan biridir. Ayakkabı çıkarılır, çanta bırakılır, alışveriş poşetleri taşınır, şemsiye konur ve dış kıyafetlerle içeri girilir. Bu nedenle antre, evin en hızlı kirlenen bölümlerindendir. Kapı paspası kirliyse bu kirlenme daha da hızlanır. Antre zemini yeni silinse bile paspastan yayılan toz kısa sürede temizliği bozar. Bu yüzden giriş temizliği paspasla birlikte düşünülmelidir.
PASPAS TEMİZLİĞİ NE SIKLIKLA YAPILMALI?
Kapı paspasının temizlenme sıklığı evin kullanım yoğunluğuna göre değişir. Kalabalık ailelerde, çocuklu evlerde, evcil hayvan bulunan evlerde, bahçe ya da balkon girişlerinde paspas daha sık kirlenir. Yağmurlu, çamurlu ve rüzgârlı havalarda bu süre daha da kısalır. Genel olarak paspas haftalık temizlik rutininde mutlaka kontrol edilmelidir. Çok kirlenen paspaslar daha sık silkinmeli, süpürülmeli veya yıkanmalıdır. Paspasın altında biriken kir de aynı temizlik sırasında alınmalıdır.


