Sıcak havalarda serinlemek ve çalışma ortamlarını daha konforlu hale getirmek için yoğun kullanılan klimalar, doğru temizlenip kullanılmadığında ciddi sağlık sorunlarına yol açabiliyor. İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Özkan Akyol, klima hastalığı olarak bilinen lejyoner hastalığına karşı uyarırken, bazı belirtilerin gribal enfeksiyonla karıştırılabileceğine dikkat çekti.
KLİMA FİLTRELERİNDE ÇOĞALABİLİYOR
Liv Hospital Samsun Dâhiliye Kliniği'nden İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Özkan Akyol, sıcak havalarda klima kullanımına daha fazla dikkat edilmesi gerektiğini belirtti. Lejyoner hastalığının, “Legionelle pneumophilia” adlı bakterinin neden olduğu bir tür zatürre olduğunu ifade eden Akyol, bakterinin klimaların filtre sistemlerinde uygun nem ve sıcaklık koşullarında çoğalarak ortam havasına yayılabildiğini söyledi. Akyol, “Klima yoluyla bulaşan en tehlikeli hastalıkların başında klima hastalığı olarak da adlandırılan ‘lejyoner hastalığı' geliyor. Legionelle pneumophilia adlı bakteri, klimaların filtre sistemlerinde uygun nem ve ısıda çoğalıp ortam havasına dağılmaktadır” dedi.
Uzm. Dr. Akyol, hastalığın ilk olarak 1976 yılında ABD'nin Pensilvanya eyaletinde düzenlenen bir toplantıya katılan kişilerde görüldüğünü aktardı. Yapılan incelemelerde hastalığın toplantının gerçekleştirildiği salondaki havalandırma sisteminden kaynaklandığının tespit edildiğini belirten Akyol, hastalığın bu nedenle klima hastalığı olarak da anıldığını ifade etti.
“KOMAYA BİLE NEDEN OLABİLİYOR”
Lejyoner hastalığının salgınlarının sıklıkla otel ve hastanelerde görüldüğünü, ancak tek tek vakaların da bildirildiğini belirten Akyol, hastalığın insandan insana bulaştığının görülmediğini söyledi. Bakterinin akciğerlere ulaşmasında solunum cihazları, havalandırma sistemleri ve hastanelerde solunum yollarına uygulanan bazı işlemlerin önemli yollar olduğunu ifade eden Akyol, büyük otel ve işyerlerinde çalışanlar ile sağlık personelinin riskli gruplar arasında bulunduğunu kaydetti.
KAS VE EKLEM AĞRILARIYLA BAŞLAYABİLİYOR
Hastalığın belirtilerine de dikkat çeken Akyol, vücut direncinin hastalığın ortaya çıkmasında önemli rol oynadığını belirtti. Şeker hastaları, alkol bağımlıları, kemoterapi hastaları ile kronik böbrek ve akciğer hastalığı bulunan kişilerin hastalığa daha kolay yakalanabildiğini ifade eden Akyol, en önemli kolaylaştırıcı faktörlerden birinin ise sigara kullanımı olduğunu söyledi. Akyol, hastalığın tipik zatürreden farklı olarak başlangıçta akciğer şikâyetlerinin ön planda olmayabileceğini belirterek şu bilgileri verdi: “Şeker hastaları, alkol bağımlıları, kemoterapi hastaları, kronik böbrek ve akciğer hastalığı olan kişiler hastalığa daha kolay yakalanır. En yaygın kolaylaştırıcı faktör ise sigara içilmesidir. Bu hastalarda tipik zatürreden farklı olarak akciğere ait şikâyetler ön planda değildir. Yaygın kas ve eklem ağrıları, baş ağrısı, halsizlik, huzursuzluk ve ateş ön plandadır. Bunun yanı sıra, başlangıçta kuru öksürük hastaların önemli kısmında görülür. Bulantı, kusma, ishal gibi sindirim sistemi bulguları da yaygındır. Bunlara ek olarak ajitasyon, konsantrasyon bozukluğu ve hatta koma bile görülebilir.”
GRİBAL ENFEKSİYONLA KARIŞTIRILABİLİYOR
Hastalığın teşhisinde bazı serolojik laboratuvar bulgularının yardımcı olabildiğini belirten Akyol, tedavinin uygun doz ve sürede uygulanacak antibiyotiklerle gerçekleştirildiğini söyledi. Klimaların yoğun kullanıldığı sıcak günlerde belirtilerin basit bir gribal enfeksiyon olarak değerlendirilmemesi gerektiğini vurgulayan Akyol, klima kaynaklı zatürre ihtimalinin göz önünde bulundurulması ve gerekli tetkikler için uzman doktora başvurulması gerektiğini ifade etti.
TEMİZLENMEYEN KLİMALARDA KÜF RİSKİ
Akyol, lejyoner hastalığının yanı sıra bakımı ve temizliği yeterince yapılmayan klimalarda küf mantarlarının da üreyebileceğine dikkat çekti. Bu mantarların alerjik rinit ve alerjik astıma neden olabileceğini belirten Akyol, klima bakımının sağlık açısından önem taşıdığını kaydetti. Araç klimalarının yanlış kullanımının da çeşitli sağlık sorunlarına yol açabileceğini belirten Akyol, sinüzit, kulak iltihapları ve yüz felci gibi sorunların ortaya çıkabileceği uyarısında bulundu. Akyol, araçlarda klima kullanılırken havanın doğrudan yüz ve göğse değil, ön cama doğru yönlendirilmesinin bu sorunların oluşmasını engellemeye yardımcı olacağını söyledi.
