EYT kapsamı dışında kalan 8 Eylül 1999 sonrası sigortalılar için kademeli emeklilik beklentisi yeniden gündeme geldi. EMADDER’in Bakanlık bünyesinde gerçekleştirdiği görüşmenin ardından gözler olası yaş ve prim düzenlemesine çevrildi
EYT düzenlemesinin ardından 8 Eylül 1999 sonrasında sigortalı çalışmaya başlayan vatandaşların emeklilik koşulları gündemdeki yerini koruyor.
Özellikle 2000 ile 2008 yılları arasında çalışma hayatına giren vatandaşlar, yaş ve prim şartlarında kademeli bir geçiş uygulanıp uygulanmayacağını yakından takip ediyor.
Emeklilikte Adalet Derneği temsilcilerinin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bünyesinde gerçekleştirdiği görüşme, kademeli emeklilik beklentilerini yeniden artırdı.
Derneğin gündeme getirdiği modelde sigorta başlangıç tarihine göre değişen yaş ve prim koşulları öneriliyor. Ancak görüşmenin ardından Bakanlık tarafından resmî bir düzenleme açıklanmış değil.
KADEMELİ EMEKLİLİK ÇIKTI MI?
Kademeli emeklilik henüz yürürlüğe girmedi. Paylaşılan bilgiler, EMADDER’in önerisi ve uzmanların beklentilerinden oluşuyor.
Düzenlemenin yasalaştığı, Meclis’e sunulduğu veya başvuru sürecinin başladığı anlamına gelen resmî bir karar kaynakta bulunmuyor. Mevcut emeklilik koşulları, yeni bir kanun çıkarılmadığı sürece geçerliliğini sürdürüyor.
2027 YILI İŞARET EDİLDİ
SGK Uzmanı Ersin Bayav, kademeli emeklilik beklentisi içindeki çalışanlar için 2027 yılına dikkat çekti.
Bayav, olası hazırlıkların kademeli geçiş modeli üzerinden şekillenebileceğini ve 1999-2008 döneminde işe giren vatandaşların aşamalı olarak sisteme dahil edilebileceğini değerlendirdi.
Bu açıklama resmî yürürlük tarihi değil, uzman beklentisi niteliği taşıyor.
ÖNERİLEN MODEL NASIL İŞLEYECEK?
EMADDER’in savunduğu taslakta emeklilik yaşı ve prim günü, sigorta başlangıç yılı ilerledikçe kademeli biçimde yükseliyor.
Öneriye göre başlangıçtaki 6 bin 400 günlük prim şartı her yıl 75 gün artırılıyor. Kadın ve erkek çalışanlar için belirlenen yaş sınırı da her sigorta giriş yılında bir yaş yükseliyor.
1999-2000 GİRİŞLİLER İÇİN ÖNERİ
Önerilen tabloda 9 Eylül 1999 ile 2000 yılları arasında sigorta başlangıcı bulunan kadın çalışanlar için 43 yaş ve 6 bin 400 prim günü şartı yer alıyor.
Aynı dönemde sigortalı olan erkekler için ise 45 yaş ve 6 bin 400 prim günü öneriliyor. Bu koşullar yürürlükteki resmî şartları değil, EMADDER’in talep ettiği modeli yansıtıyor.
2001 VE 2002 GİRİŞLİLERİN DURUMU
2001 yılında sigortalı çalışmaya başlayan kadınlar için 44, erkekler için 46 yaş şartı öneriliyor. Her iki grup için gerekli prim günü 6 bin 475 olarak belirtiliyor.
2002 girişli kadınlarda 45, erkeklerde 47 yaş ve 6 bin 550 prim günü şartı talep ediliyor.
2003 VE 2004 GİRİŞLİLERE ÖNERİLEN ŞARTLAR
EMADDER’in tablosuna göre 2003 sigorta girişli kadınların 46, erkeklerin 48 yaşında emekli olabilmesi öneriliyor. Gerekli prim şartı ise 6 bin 625 gün olarak yer alıyor.
2004 yılında sigortalı olan kadınlar için 47, erkekler için 49 yaş ve 6 bin 700 prim günü öngörülüyor.
2005 VE 2006 GİRİŞLİLER İÇİN KADEME
2005 yılında çalışma hayatına başlayan kadınlar için 48, erkekler için 50 yaş şartı öneriliyor. Bu grupta gerekli prim günü 6 bin 775 olarak belirtiliyor.
2006 girişli kadınlar için 49, erkekler için 51 yaş ve 6 bin 850 prim günü talep ediliyor.
2007 VE 2008 GİRİŞLİLERİN TABLOSU
Öneriye göre 2007 sigorta girişli kadınlar 50, erkekler 52 yaşında ve 6 bin 925 prim gününü tamamladıktan sonra emekli olabilecek.
2008 yılında sigortalı olan kadınlar için 51, erkekler için 53 yaş şartı bulunuyor. Modelin bu son kademesinde gerekli prim günü 7 bin olarak gösteriliyor.
MECLİS’E NE ZAMAN GELECEK?
Kademeli emeklilik düzenlemesinin Türkiye Büyük Millet Meclisine sunulacağı tarihe ilişkin resmî bir açıklama bulunmuyor.
EMADDER’in Bakanlık bünyesindeki görüşmesi ve Ersin Bayav’ın 2027 beklentisi tartışmaları güçlendirse de yasa teklifi, kapsam, maliyet ve yürürlük tarihine ilişkin kesinleşmiş bir takvim açıklanmadı.
ÖNERİ İLE MEVCUT HAKLAR KARIŞTIRILMAMALI
Paylaşılan yaş ve prim tablosu yürürlüğe girmiş bir emeklilik sistemi değil. Tablo, EMADDER’in 8 Eylül 1999 sonrasında sigortalı olanlar için uygulanmasını istediği modeli ifade ediyor.
Çalışanların emeklilik planlamasında mevcut SGK koşullarını esas alması gerekiyor. Olası bir değişikliğin bağlayıcı hale gelmesi için kanuni düzenlemenin kabul edilerek yürürlüğe girmesi gerekiyor.
